Kowalow

 nasza genealogia

Iwan Jan Sapieha

mężczyzna ok. 1431 - 1519  (~ 88 lat)


Info o osobie    |    Notatki    |    Wszystko    |    PDF

  • Nazwisko Iwan Jan Sapieha 
    Urodzenie ok. 1431 
    Płeć mężczyzna 
    Zgon 4 gru. 1519  Mordy/Dubno Wyszukaj wszystkie osoby powiązane z tą lokalizacją 
    ID osoby I3235  Ковалів - Kowalów - Kovaliv
    Ostatnia modyfikacja 14 list. 2013 

    Ojciec Semen Sapieha 
    Matka Nastazja 
    ID rodziny F1099  Arkusz rodzinny  |  Wykres rodzinny

    Dzieci 
     1. Paweł Sapieha,   zm. mar. 1579
     2. Fryderyk Sapieha
     3. Michał Sapieha
     4. Dobrochna Sapieha
     5. Bohdana Sapieha
     6. Maryna Sapieha
    Ostatnia modyfikacja 29 sty. 2015 
    ID rodziny F1100  Arkusz rodzinny  |  Wykres rodzinny

    Rodzina 2 Elżbieta 
    Ostatnia modyfikacja 29 sty. 2015 
    ID rodziny F1101  Arkusz rodzinny  |  Wykres rodzinny

  • Notatki 
    • Iwan Sapieha lub Jan Sapieha (podpisywał się Joannes) (ur. około 1431, zm. 4 grudnia 1519 w Mordach lub Dubnie) – od 1502 roku starosta brasławski, kanclerz królowej Heleny w latach 1502-1509, pierwszy wojewoda podlaski od 1513, wojewoda witebski od 1511, od 1504 roku najwyższy sekretarz Wielkiego Księstwa Litewskiego i marszałek hospodarski, protoplasta linii kodeńskiej. Był młodszym synem Semena.

      Biografia

      Pierwsza wzmianka o Iwanie pochodzi z roku 1486, jako beneficjenta myt w Smoleńsku. Zaczął karierę tak jak ojciec od stanowiska pisarza w kancelarii hospodarskiej. W 1488 roku otrzymał od króla Kazimierza Jagiellończyka 5 kop z karczm w Kamieńcu Litewskim i 5 kop z myta w Brześciu Litewskim.

      W 1491 posłował do Rzymu do papieża Aleksandra VI w celu zdania sprawozdania z realizacji postanowień Unii florenckiej w Wielkim Księstwie Litewskim. Tam przeszedł na katolicyzm[1][2],, uzyskując od papieża przywilej na wybudowanie w swoich dobrach kościoła, w którym mogliby odprawiać nabożeństwa zarówno duchowni katoliccy, jak i uniccy.

      W latach 1497-1499 trzykrotnie posłował do Moskwy, do teścia Wielkiego Księcia Litewskiego Aleksandra Jagiellończyka, Iwana III. Celem poselstw było m.in. skłonienie Iwana III do wojny z Hospodarstwem Mołdawskim (1497), z Turcją, zwrot Kijowa w zamian za uznanie przyjętego przez Iwana III tytułu "pana całej Rusi", czy też zapewnienie go, że jego córka Helena bez przeszkód może wyznawać wiarę prawosławną.

      Po koronacji Aleksandra Jagiellończyka w 1501 r. na króla Polski, został w latach 1502-1509 kanclerzem królowej Heleny. Do jego obowiązków należało m.in. czuwanie nad prawosławnym dworem Heleny i pilnowanie osób przybyłych z Moskwy.

      Brał udział w wojnie z Moskwą w latach 1502-1503, podczas której została zniszczona duża część jego dóbr. W 1502 posłował do wielkiego mistrza Zakonu Inflanckiego, Waltera von Plettenberga w celu podjęcia wspólnych działań zbrojnych. W 1503 posłłował do Moskwy z listami od królowej Heleny do ojca. Dzięki pośrednictwu królowej poselstwu udało się wynegocjować sześcioletni rozejm obowiązujący od 25 marca 1503. Od 1504 roku występuje w dokumentach jako sekretarz wielki lub pisarz Wielkiego Księstwa Litewskiego. Po śmierci władcy moskiewskiego Iwana III, w 1506 roku Iwan ponownie posłuje do jego następcy Wasyla III w celu potwierdzenia rozejmu, jednak strona moskiewska zrywa te układy.

      Po objęciu tronu przez Zygmunta Starego w 1506 zachowuje swoje urzędy, dodatkowo obejmując funkcję sekretarza najwyższego hospodarskiego. Urząd ten sprawował do śmierci, po której został on skasowany.

      Pod koniec 1508 bierze udział w kolejnym poselstwie do Moskwy, tym razem m.in. w towarzystwie bratanka, Iwaszki. Poselstwo zawarło pokój na zasadzie status quo, korzystny dla Wasyla III.

      W latach następnych coraz częściej przebywa w otoczeniu króla, biorąc udział w wyprawach na Mołdawię w 1509 i zabezpieczaniu granic przed Tatarami w 1510. W 1511 po ustanowieniu województwa witebskiego zostaje jego wojewodą. Brał udział w kampanii moskiewskiej 1514, a pod koniec tego roku otrzymał województwo podlaskie.

      Umarł między 9 lutego a 4 grudnia 1517 w swoim dworze w Mordach. Pochowany został albo w Mordach albo w Boćkach, skąd jego ciało zostało przeniesione do Kodnia. 10 listopada 2011 roku, Gimnazjum w Kodniu, w Zespole Placówek Oświatowych w Kodniu, w jubileuszowym roku 500-lecia założenia miasta Kodnia, otrzymało sztandar oraz imię Jana Sapiehy.
      Posiadłości

      Dużą część życia poświęcił rozwijaniu majętności, budując ją wszystkimi możliwymi środkami, m.in. przez nadania królewskie i hospodarskie, dziedziczenie, wymianę i kupno. Ostatnim co do powstania, ale największym majątkiem były dobra kodeńskie, częściowo zakupione, częściowo otrzymane od króla w 1511. Po uzyskaniu przywileju wybudowania w Kodniu miasta, dobra te stają się siedzibą całej nowej linii rodu Sapiehów. Inne posiadłości jakie nabył Jan Sapieha to Ikaźń z zamkiem, Druja, Poniemuń, a na Podlasiu od 1508 roku Boćki, od 1512 Dubno gdzie wybudował murowany dwór, a w latach 1514-17 dzięki ożenkowi z Elżbieta Hlebowiczówną miasto Mordy gdzie spisał testament i prawdopodobnie zmarł.
      Rodzina

      Jan Sapieha pozostawił z pierwszego małżeństwa trzech synów: Pawła, Michała i Fryderyka oraz córki: Dobrochnę (żonę Jana Tęczyńskiego z Kraśnika), Bohdanę (żonę Jana Piotrowicza Niemirowicza) i nieznaną bliżej Marynę. Z druga żoną Elżbietą nie miał dzieci.
      Artykuł pochodzi ze strony: http://pl.wikipedia.org/wiki/Iwan_Sapieha_%28zm._1517%29